Bu QR kod güvenli mi?
Kodu tara ya da fotoğrafını yükle. Kontrol aracı kodun nereye gittiğini gösterir ve bağlantıyı açmadan dolandırıcılık işaretlerini belirtir. Kontrol cihazında yapılır.
Görseli buraya bırak veya yapıştır
Sonuç
Kontrol yalnızca kodun içindekini okur ve bağlantıyı asla açmaz; bu yüzden “uyarı işareti yok” sonucu sayfanın güvenli olduğunu kanıtlamaz. Bir etiket, el ilanı, mektup ya da e-postadaki QR kodla ulaştığın bir sayfaya şifre veya kart bilgisi girme. QR kod dolandırıcılığı nasıl işler
Gerçek hedefi, yani kendi sayfanın adresini içeren yeni bir kod oluştur. Kısa bağlantıyı açmıyoruz, bu yüzden nereye gittiğini göremiyoruz.
Kalıcı bir kod oluşturZaten bastırdın mı? Yazdırma penceresinde “Kapatma etiketi”ni seç: yeni kod eskisinden biraz büyük basılır, sen de eskisinin üstüne yapıştırırsın.
İsviçre QR faturası (QR-bill)
İsviçre QR faturası oluşturucusunu (İngilizce) bu faturanın bilgileriyle açar. Veriler tarayıcınızda kalır.
Ödemeden önce adı ve hesabı fatura veya mağazayla karşılaştır. Dolandırıcılar bazen kendi kodlarını gerçeklerinin üzerine yapıştırır.
Kendi ödeme kodunu oluşturAçmadan önce adresi kontrol et. Bir QR kod her yere yönlendirebilir.
Kontrol neye bakar
- Bağlantının gerçekte nereye gittiğiKontrol aracı sayfanın bulunduğu alan adını gösterir. Beklediğin şirketle karşılaştırman gereken kısım budur: “paypal.com.secure-help.net” paypal.com üzerinde değil, secure-help.net üzerindedir.
- Taklit edilen marka adlarıTanınmış bir adı bir harf ya da rakam değiştirerek kopyalayan (paypa1, rnicrosoft) veya bir marka adını başkasının alan adına koyan adresler. Kontrol; bankaların, ödeme ve kargo hizmetlerinin, otopark uygulamalarının ve dolandırıcıların sık taklit ettiği büyük çevrimiçi hizmetlerin alan adlarını tanır.
- Bir şey gizleyen adreslerAd yerine yalnızca sayılar, tarayıcının ilk kısmı yok saymasına yol açan bir “@”, başka alfabelerden harfler, alışılmadık portlar, hedefi gizleyen kısa bağlantılar ve herkesin sayfa ya da form yayınlayabildiği ücretsiz barındırma hizmetleri.
- Sayfanın senden ne istediğiGiriş, doğrulama ya da şifre sayfalarına giden bağlantılar, uygulama ya da program yükleyen dosyalar, kripto para ödemeleri ve ek ücretli olabilecek kısa numaralara SMS.
- Ödeme kodlarıSEPA, İsviçre QR faturası ve Pix kodları alan alan gösterilir: ad, hesap ve tutar. Ödemeden önce bunları faturayla ya da tabelayla karşılaştır.
Yaygın QR kod dolandırıcılıkları
- Otopark makineleri ve şarj istasyonlarındaki etiketlerGerçek kodun üstüne sahte bir kod yapıştırılır; bu kod, bir otopark uygulamasını taklit eden ödeme sayfasına götürür. Ödemeyi resmi uygulamadan ya da doğrudan makineden yap ve basılı kodun üstünde etiket olup olmadığına bak.
- E-postalardaki QR kodlar (“quishing”)Bir e-posta, şifrenin süresinin dolacağını ya da seni bekleyen bir belge olduğunu söyler ve bir kodu okutmanı ister. Kod, bağlantıyı e-posta filtrelerinden gizler ve seni, adresin daha zor kontrol edildiği telefonuna yönlendirir.
- Sahte kargo bildirimleri ve cezalarPosta kutuna bırakılan bir kart ya da teslim edilemeyen bir kargo, otopark cezası veya vergi iadesi hakkında bir mektup; içinde “ücreti ödemek” ya da “bilgilerini doğrulamak” için bir kod. Kodu okutmak yerine şirketin iletişim bilgilerini kendin bul.
- Değiştirilmiş ödeme kodlarıBir faturadaki, bağış tabelasındaki ya da restoran masasındaki kod, parayı başka birine gönderen bir kodla değiştirilir. Bu durumda koddaki ad ve hesap işletmeyle uyuşmaz.
- Uygulama indirmeleriBir kod, resmi mağaza dışından bir uygulama sunar; çoğu zaman otopark, ödeme ya da bir “güvenlik güncellemesi” için. Uygulamaları yalnızca App Store'dan ya da Google Play'den yükle.
Bu dolandırıcılıklarla ilgili uyarılar: FBI (2022) ve ABD Federal Ticaret Komisyonu (FTC, 2023).
Okutmadan ya da ödemeden önce
- Etiket var mı, bakMakinelerde, tabelalarda ve afişlerde parmağını kodun üzerinde gezdir. Basılı bir kodun üstündeki etiket, durman için bir nedendir.
- Alan adını okuSayfa açılmadan önce adresin yalnızca başını değil, alan adını oku. Beklediğin şirket değilse açma.
- Kod üzerinden giriş ya da ödeme yapmaBanka, otopark ya da kargo uygulamasını kendin aç veya bildiğin adresi yaz. Kod bir sayfaya giden kısayoldur; sayfayı kimin işlettiğinin kanıtı değildir.
- Ödeme bilgilerini kontrol etÖdeme kodlarında, onaylamadan önce adı, hesabı ve tutarı faturayla karşılaştır.
Sık sorulan sorular
- Bir QR kod, sadece okutunca telefonumu hackleyebilir mi?
- Okutmak yalnızca metni, genellikle bir adresi okur. Risk, sonrasında yaptığın şeydedir: sahte bir sayfayı açıp şifreni ya da kart numaranı girmek, bir uygulama yüklemek veya yanlış hesaba ödeme yapmak. Kontrol aracı bu yüzden hiçbir şey açılmadan önce içeriği gösterir.
- Kontrol aracı bağlantıyı açıyor mu?
- Hayır. Kodu cihazında okur ve yalnızca içindeki metne bakar. Hiçbir şey yüklenmez, açılmaz ya da gönderilmez; bu yüzden sayfada ne olduğunu ya da kısa bir bağlantının nereye gittiğini göremez.
- Kontrol aracı uyarı işareti bulmadı. Bağlantı güvenli mi?
- Her zaman değil. Bir dolandırıcılık sayfası, sıradan görünen yeni bir alan adında olabilir. Uyarı işareti olmaması yalnızca adreste yaygın hilelerin hiçbirinin görünmediği anlamına gelir. Yine de alan adının beklediğin şirkete ait olduğunu kontrol et.
- Kısa bağlantı için neden uyarı veriyor?
- Kısa bir bağlantı ya da dinamik QR kod hizmeti seni, sayfa açılana kadar göremediğin başka bir adrese yönlendirir. Birçok dürüst işletme bunları kullanır ama dolandırıcılık sayfaları da bu şekilde gizlenir. İşletmeye güveniyorsan sorun yok; kod bir etiketten ya da beklenmedik bir mektuptan geldiyse dikkatli ol.
- QR koddan açılan bir sayfaya bilgilerimi girdim bile. Şimdi ne yapmalıyım?
- Gerçek sitede şifreni değiştir ve iki adımlı doğrulamayı aç. Kart ya da banka bilgilerini girdiysen kartının üzerindeki numaradan bankanı ara. Kodu, bulunduğu makinenin, tabelanın ya da mağazanın sahibine bildir.
- Bir QR kodun değiştirildiğini nasıl anlarım?
- Basılı bir kodun üstünde etiket, tabeladan daha yeni görünen bir kod ya da işletmeyle uyuşmayan bir alıcı adı olup olmadığına bak. Kodu burada okut: kontrol aracı bağlantının nereye gittiğini, ödeme kodlarında da adı ve hesabı gösterir.